Bể bơi có mùi hôi – Nguyên nhân do đâu ?

Bể bơi có mùi hôi do các nguyên nhân như: Clo phản ứng với chất bẩn hữu cơ sinh ra cloramin, vi khuẩn tảo và vi sinh vật sinh sôi trong nước, hệ thống lọc và tuần hoàn nước yếu, không vệ sinh định kỳ bể và bộ lọc, nước cấp đầu vào bị nhiễm bẩn.

Nguyên nhân 1: Bể bơi có mùi hôi do clo phản ứng với chất bẩn hữu cơ sinh ra chloramine (thủ phạm chính gây mùi)

• Hiểu nhầm phổ biến: Nhiều người nghĩ mùi clo nồng là do “quá nhiều clo”, nhưng thật ra đó là mùi của chloramine – sản phẩm phụ sinh ra khi clo kết hợp với:
  • Mồ hôi, nước tiểu, dầu nhờn trên da
  • Kem chống nắng, mỹ phẩm, tóc rụng
• Chloramine là hợp chất clo kết hợp với nhóm amin từ các chất hữu cơ có mùi khai nồng (như nước tiểu hoặc clo chua).
• Khi bể có mùi có thể clo trong bể đang bị “hao hụt” do phản ứng với chất bẩn, không còn đủ để khử trùng hiệu quả.

Dấu hiệu nhận biết:

• Bể có mùi khai hoặc mùi clo nồng gây xót mắt, cay mũi.
• Kiểm tra dư lượng clo → thấy thấp dù vẫn châm clo đầy đủ.

Bài viết: Cách xử lý nước bể bơi bị hôi – Chi tiết, dễ áp dụng cả với người mới

Nguyên nhân 2: Bể bơi bị hôi do vi khuẩn, tảo, vi sinh vật sinh sôi trong nước

• Nếu không diệt khuẩn tốt hoặc clo bị “bận” xử lý chất hữu cơ → vi khuẩn, nấm và tảo (nhất là tảo nhớt) phát triển.
• Những sinh vật này sinh sôi sẽ:
  • Gây mùi tanh, mùi bùn, mùi mốc (tuỳ loại vi sinh vật).
  • Làm nước đục, có màu xanh hoặc vàng.
• Một số vi khuẩn yếm khí trong đáy bể phân hủy chất hữu cơ → sinh mùi thối như bùn lầy.

Dấu hiệu nhận biết:

• Có váng nhớt ở thành hoặc đáy bể.
• Mùi khó chịu tăng dần, nhất là sau vài ngày nắng nóng.
• Có thể thấy lốm đốm xanh hoặc nâu (tảo).

Tảo gây ra mùi hôi trong bể bơi theo nhiều cơ chế khác nhau, và không phải lúc nào bạn cũng thấy rõ tảo bằng mắt thường. Dưới đây là chi tiết các cách tảo gây mùi hôi:

Tảo phân hủy sinh ra mùi tanh, hôi, bùn hoặc mốc

• Khi tảo chết (do bị diệt bằng clo hoặc hóa chất), xác tảo sẽ phân hủy trong nước → tạo ra các hợp chất hữu cơ bay hơi có mùi khó chịu:
  • Mùi tanh: thường do tảo lam và tảo xanh, rất phổ biến trong hồ ngoài trời.
  • Mùi bùn, mốc hoặc rêu mục: do xác tảo và các vi sinh vật khác phân hủy trong điều kiện yếm khí, nhất là ở đáy bể, khu vực ít dòng chảy.

Lưu ý: Nếu bạn mới diệt tảo mà hồ có mùi hôi mạnh, có thể do xác tảo chưa được hút cặn và lọc sạch.

Tảo sống tiết ra chất gây mùi khi phát triển mạnh

• Một số loại tảo (nhất là tảo lam – cyanobacteria) có thể tiết ra các hợp chất hữu cơ dễ bay hơi như:
  • Geosmin (gây mùi đất)
  • 2-Methylisoborneol (MIB) (gây mùi mốc)
• Các chất này tan trong nước → khiến nước có mùi mốc, ngai ngái như mùi bùn non hoặc đất ẩm dù nước nhìn vẫn trong.

Loại mùi này khó khử bằng clo thông thường nếu bạn không xử lý triệt để nguồn gốc tảo.

Tảo tạo điều kiện cho vi khuẩn sinh mùi phát triển

• Tảo tiết ra chất nhầy và tạo môi trường giàu dinh dưỡng → vi khuẩn sinh mùi dễ phát triển (như vi khuẩn yếm khí, vi khuẩn sulfate).
• Những vi khuẩn này có thể sinh ra:
  • Mùi trứng thối (H₂S) nếu phát triển mạnh ở đáy.
  • Mùi rác phân hủy hoặc mùi thịt thiu nhẹ.

Nguyên nhân 3: Hệ thống lọc và tuần hoàn nước yếu

• Lọc kém hoặc không đủ thời gian lọc trong ngày, nước không được làm sạch hết chất bẩn.
• Bụi bẩn, lá cây, tóc… tích tụ và phân hủy tạo ra mùi.
• Các vùng nước “tĩnh” (không luân chuyển) trở thành nơi thuận lợi cho tảo và vi khuẩn phát triển.

Chất bẩn không được loại bỏ, tích tụ và phân hủy

• Khi lọc yếu, nước bẩn (gồm bụi, da chết, tóc, dầu nhờn, thức ăn…) không được giữ lại trong thiết bị lọc.
• Những chất hữu cơ này lơ lửng và dần lắng xuống đáy hoặc bám vào thành bể.
• Qua vài ngày, chúng bắt đầu phân hủy dưới tác động của nhiệt độ, vi khuẩn  sinh ra các hợp chất bay hơi có mùi:
  • Mùi tanh (do phân hủy protein)
  • Mùi thối nhẹ hoặc như bùn đất (do vi khuẩn kỵ khí)
  • Mùi mốc, ngai ngái (do nấm mốc hoặc vi sinh vật phân hủy chậm)

 Hiểu đơn giản: lọc yếu = chất bẩn tích tụ = môi trường sinh mùi.

Thiết bị lọc (lọc cát, túi lọc, giỏ rác…) bị bẩn trở thành nguồn gây mùi

• Lọc cát lâu ngày không rửa ngược (backwash), cặn bẩn tích tụ, mục nát bên trong  gây mùi tanh, mốc, hoặc hôi.
• Giỏ lọc rác hút mặt không được vệ sinh, tóc, lá cây, thức ăn… phân hủy tại chỗ, có thể sinh mùi như rác thải.
• Trong một số trường hợp, bạn có thể ngửi thấy mùi hôi rõ nhất gần khu vực đặt máy lọc.

Đặc biệt nguy hiểm nếu nước không đi qua lọc đủ thời gian/ngày mùi sẽ lan ra toàn bể sau vài hôm.

Tuần hoàn nước không đều có “vùng chết” trong bể

• Nếu hệ thống lọc không tạo dòng chảy tốt, sẽ có những khu vực nước “tĩnh” (góc bể, đáy sâu…) không được lọc.
• Các vùng này dễ tích tụ tảo, xác côn trùng, cặn bẩn sinh mùi thối từ đáy bể.

Clo bị tiêu hao nhanh nhưng vẫn không hết mùi

• Khi lọc yếu, chất bẩn hữu cơ vẫn ở trong nước clo phản ứng với chúng sinh ra chloramine (mùi khai, hôi)
• Dù bạn đo thấy có clo, nhưng không phải clo tự do (hiệu quả) mà là clo kết hợp (đã phản ứng và gây mùi).

Dấu hiệu nhận biết:

• Nước đục nhẹ, có cặn nổi hoặc vẩn.
• Các góc bể hoặc sát thành bể có mùi tanh, cặn lắng rõ.
• Mùi chỉ xuất hiện ở một vài khu vực, không toàn bể.

Nguyên nhân 4: Không vệ sinh định kỳ bể và thiết bị

• Dư lượng chất hữu cơ, tóc rụng, cặn bẩn… bám trên thành bể, đáy bể, thiết bị lọc (lọc cát, giỏ rác, ống hút cặn).
• Những chất này sau một thời gian phân hủy trong môi trường nước → sinh ra mùi hôi, có thể giống mùi rác thải.

Dấu hiệu nhận biết:

• Cảm giác “trơn nhớt” khi quẹt tay dọc thành bể.
• Mùi hôi nồng hơn ở gần máy lọc hoặc nơi hút cặn.
• Giỏ rác hút mặt không được vệ sinh thường xuyên.

Nguyên nhân 5: Nước cấp đầu vào bị nhiễm bẩn

• Nếu bạn dùng nước giếng khoan, nước suối, nước ao hồ, nước mưa chưa lọc kỹ → rất dễ mang theo:
  • Chất hữu cơ phân hủy (lá cây, bùn, rễ cỏ…)
  • Vi khuẩn, trứng giun, vi sinh vật
• Các chất này sẽ phản ứng với clo hoặc tự phân hủy sinh ra mùi lạ (hôi, tanh, mốc…)

Dấu hiệu nhận biết:

• Mùi hôi xuất hiện ngay sau khi thay nước hoặc cấp nước mới.
• Clo tiêu hao rất nhanh dù chưa có người bơi.